Aksentiy İvanoviç
-
Aksentiy İvanoviç
“Bir Delinin Hatıra Defteri”, Nikolay Vasilyeviç Gogol tarafından yazılan ve beş öyküden oluşan kitabındaki üçüncü öyküdür. Tiyatroya uyarlanan öykünün ana kahramanı ise #Aksentiyİvanoviç’tir. Oyun birçok sanatçı tarafından sahnelendi, ben Genco Erkal’ı izlemeyi tercih ettim ve sahnedeki gözlemlerim üzerine kahramanımızı inceleyeceğim.
Aksentiy İvanoviç bir devlet kurumunda çalışıyor. Kurumun müdürünün evrak işlerini yapıyor ve müdürün kızına âşık oluyor. Aralarındaki sınıf farkından dolayı kadını uzaktan izliyor, konuşmaya çalışsa da pek başarılı olamıyor. Köpeklerle konuşuyor İvanoviç, âşık olduğu kadının üst sınıftan başka biriyle birlikte olduğundan ise kadının evine gidip “köpeğinin yazdığı mektupları okuyarak” emin oluyor. Kahramanımız bir yandan umut etmeyi bırakmasa da bu aşkın karşılıksız olacağından o kadar emin ki “delilik süreci”nin nasıl başladığına dair fikrimiz oturmuş oluyor böylece.
Aksentiy İvanoviç 9. dereceden bir memur ve bu şekilde sınıflandırılma yapılmasını eleştiriyor, nedenini de çözemiyor. Çalıştığı dairede kendisi dışındakilerin işe yaramaz olduğunu düşünüyor ve müdürün en çok onu sevdiğini sıklıkla vurguluyor.
Sistemi eleştiriyor, başa geçenlerin kendi akrabalarını da rahatlıkla yönetime dâhil ettiğini, harcamalarını kontrolsüz yaptıklarını anlatıyor. Çok espritüel bir insan İvanoviç; bir kişiyi tarif ederken, soyluların taklitlerini yaparken veya çok önemli bir olayı anlatırken bile hiciv yapmayı bırakmıyor. Anlattıklarıyla hem alay ediyor hem de eleştiri yaparak kendi nezdinde olması gerekene vurgu yapıyor. Medyaya ve bürokrasiye atıflarıyla güncel olarak bir mesaj da veriyor aynı zamanda.
Onun hem üst sınıfın ileri gelenleriyle dalga geçen konuşmalarına hem de alt sınıfı ezen söylemlerine şahit oluyoruz. Elit kültürü seviyor; tiyatroya gitmeyenleri yeriyor ve tiyatro kültürünü önemsiyor örneğin.
Kendisini İspanya Kralı 8. Ferdinand sanıyor ve bunu herkese söylüyor. Tabii o İspanya’ya gittiğini düşünüyor, orada halka sesleniyor fakat gittiği yerin akıl hastanesi olduğunu oyunun sonunda anlıyoruz.
#GencoErkal’ın ses tonu, jest ve mimikleri o kadar etkileyici ki yaratmak istediği duygu seyirciye geçiyor diye düşünüyorum. Keşke her “deli” bu denli “bilge” olsa diye geçiriyorum içimden oyunun sonunda.
#birdelininhatıradefteri #gogol #tiyatro #öykü
-
0 Replies
Sorry, there were no replies found.